Thủ tục
Rao hôn phối mà có người phản đối thì sao?
Nội dung bài
Rao hôn phối không phải cuộc bỏ phiếu. Điều 1069 buộc mọi tín hữu trình cho cha sở những NGĂN TRỞ mà mình biết — tức một sự việc khiến hôn nhân không thành sự hoặc không hợp pháp, chứ không phải chuyện không ưng đám cưới. Người báo không có quyền dừng lễ; người xét là cha sở, dựa vào điều 1066: phải rõ là không có gì cản trở thì mới cử hành. Báo xong thì cha sở xác minh, chứ không huỷ ngay.
Nhiều người nghe chữ phản đối trong việc rao hôn phối rồi tưởng tượng ra cảnh ai đó đứng lên giữa nhà thờ và đám cưới dừng lại. Thực tế không vận hành như vậy, và hiểu sai chỗ này khiến người ta lo những thứ không đáng lo, lại bỏ qua thứ đáng lo thật.
Rao hôn phối không phải cuộc bỏ phiếu. Điều 1069 buộc mọi tín hữu trình cho cha sở những ngăn trở mà mình biết — tức một sự việc khiến hôn nhân không thành sự hoặc không hợp pháp, chứ không phải chuyện không ưng đám cưới. Người báo không có quyền dừng lễ; người xét là cha sở.
"Phản đối" thật ra là gì
Điều 1069 viết rằng mọi tín hữu buộc phải trình cho cha sở hoặc Đấng Bản Quyền địa phương những ngăn trở mà mình biết, trước khi hôn nhân được cử hành.
Hai chữ đáng để ý là buộc và ngăn trở.
Buộc — đây là nghĩa vụ, không phải quyền được chọn dùng hay không. Ai biết có ngăn trở mà im lặng là thiếu sót với điều luật này.
Ngăn trở — là một sự việc, không phải một ý kiến. Xem ngăn trở hôn phối gồm những gì để biết Giáo luật liệt kê những gì. Không ưng đôi ấy, thấy không hợp tuổi, gia đình chưa thuận — không cái nào là ngăn trở cả.
Người báo không phải người quyết
Đây là chỗ hay bị hiểu ngược. Điều 1069 trao cho tín hữu nghĩa vụ báo, không trao quyền dừng.
Việc xét thuộc về cha sở, và tiêu chuẩn nằm ở điều 1066: trước khi cử hành hôn nhân, phải rõ là không có gì cản trở việc cử hành thành sự và hợp pháp.
Nên trình tự thật là: có người báo → cha sở xác minh → nếu không phải ngăn trở thì việc chuẩn bị đi tiếp; nếu là ngăn trở thật thì tuỳ loại mà xin miễn chuẩn hoặc phải chờ tháo gỡ.
Không có bước nào trong đó là huỷ ngay vì có người phản đối.
Nếu điều được báo là ngăn trở thật
Có loại xin miễn chuẩn được, có loại không. Việc phân loại và xin miễn chuẩn thuộc thẩm quyền của cha sở và Đấng Bản Quyền — đôi bạn không tự quyết được, mà người báo lại càng không.
Điều nên làm khi rơi vào tình huống này là hỏi thẳng cha sở điều gì đã được báo và nó thuộc loại nào. Đó là câu hỏi chính đáng, và cha sở là người duy nhất trả lời đúng được.
Nếu cưới ở giáo xứ khác
Khi việc điều tra và rao làm ở một giáo xứ, còn lễ cưới cử hành ở giáo xứ khác, điều 1070 buộc người tiến hành điều tra phải thông báo kết quả cho cha sở sẽ chứng hôn, càng sớm càng tốt, bằng một văn thư chính thức.
Nghĩa là điều được báo ở quê không nằm lại ở quê. Chi tiết ở bài kết quả rao hôn phối và cưới ở giáo xứ khác.
Vậy nên lo điều gì
Không phải lo có ai đó bất ngờ đứng lên phản đối. Điều đáng lo hơn nhiều là một ngăn trở có thật mà chính đôi bạn chưa biết — chẳng hạn một ràng buộc từ hôn phối trước chưa được làm rõ.
Thứ giải quyết nỗi lo ấy không phải chờ tới lúc rao, mà là điều tra hôn phối làm cho kỹ và trung thực ngay từ đầu, cùng với việc bắt đầu thủ tục sớm để còn thời gian xử lý nếu có gì đó lộ ra.
- Bộ Giáo luật 1983, điều 1066 — trước khi cử hành hôn nhân, phải rõ là không có gì cản trở việc cử hành thành sự và hợp pháp (vatican.va/archive/cod-iuris-canonici)
- Bộ Giáo luật 1983, điều 1069 — mọi tín hữu buộc phải trình cho cha sở hoặc Đấng Bản Quyền địa phương những ngăn trở mà mình biết, trước khi hôn nhân được cử hành (vatican.va/archive/cod-iuris-canonici)
- Bộ Giáo luật 1983, điều 1070 — nếu người tiến hành điều tra không phải là cha sở sẽ chứng hôn thì phải thông báo kết quả cho vị ấy càng sớm càng tốt bằng một văn thư chính thức (vatican.va/archive/cod-iuris-canonici)