Thêm sức có cần người đỡ đầu không, tên thánh thì sao?

Câu hỏi này hay xuất hiện muộn — khi giấy tờ đã gần xong, ai đó chợt hỏi thế người đỡ đầu thêm sức là ai, và không ai trong nhà chắc chắn.

Có bắt buộc không

Điều 892 dùng một cụm đáng chú ý: trong mức có thể.

Nghĩa là luật muốn có người đỡ đầu, nhưng không đặt đó làm điều kiện để bí tích thành sự. Nếu hoàn cảnh thật sự không cho phép — không tìm được ai hội đủ điều kiện — thì bí tích vẫn được ban.

Đây là chỗ khác về mức độ so với đỡ đầu rửa tội, nên đừng để nó thành lý do trì hoãn.

Điều kiện: đúng bằng điều kiện đỡ đầu rửa tội

Điều 893 §1 viết rất ngắn, chỉ một câu: muốn làm người đỡ đầu thêm sức thì phải hội đủ các điều kiện đã nói ở điều 874.

Nghĩa là không có bộ điều kiện riêng. Danh sách năm điều kiện của điều 874 — tuổi, tình trạng bí tích, đời sống đức tin, không mắc hình phạt giáo luật, và không phải cha mẹ — áp nguyên vẹn sang đây.

Toàn bộ danh sách ấy đã nói kỹ ở bài người đỡ đầu là ai, chọn thế nào, kể cả trường hợp người thân không Công giáo. Ở đây chỉ nhắc hai chỗ hay vướng nhất:

Cha mẹ không được. Điều 874 §1 6° loại trừ cha hoặc mẹ của chính người sắp lãnh bí tích.

Người ngoài Công giáo không được. Điều 874 §2 chỉ cho họ làm nhân chứng, và phải đi kèm một người đỡ đầu Công giáo. Người chưa rửa tội thì không thuộc cả hai vai trò.

Và để ý một vòng lặp có ý nghĩa: điều 874 đòi người đỡ đầu phải là người Công giáo đã thêm sức. Nghĩa là ai chưa thêm sức thì chưa đỡ đầu cho ai được — kể cả đỡ đầu rửa tội. Đó là một lý do rất thực tế để không bỏ dở bí tích này.

Vì sao nên chọn lại người cũ

Điều 893 §2 không bắt buộc, chỉ nói đáng mong ước: chọn làm người đỡ đầu chính người đã đảm nhận công việc ấy khi rửa tội.

Sách Giáo lý số 1311 nói lý do gọn hơn — để nêu bật sự duy nhất của hai bí tích. Rửa tội và Thêm sức vốn là một hành trình khai tâm bị tách ra về thời gian trong Nghi lễ Latinh; giữ cùng một người đỡ đầu là cách làm cho sự nối tiếp ấy thấy được.

Nếu người đỡ đầu cũ đã qua đời, đã chuyển đi xa, hoặc không còn giữ đạo, thì chọn người khác — luật chỉ nói đáng mong ước, không nói phải.

Người đỡ đầu ấy làm gì

Điều 892 mô tả một nhiệm vụ kéo dài, không phải một vai trò trong buổi lễ:

Người đỡ đầu lo cho người được thêm sức cư xử như một chứng nhân thật sự của Đức Kitô, và trung thành chu toàn những bổn phận gắn liền với bí tích ấy.

So với điều 879 — bí tích Thêm sức buộc chặt chẽ hơn phải làm chứng cho Đức Kitô — thì thấy hai điều luật ăn khớp: bí tích đặt bổn phận làm chứng lên người lãnh nhận, và người đỡ đầu là người được giao nhắc nhở bổn phận ấy.

Chuyện tên thánh khi thêm sức — nói cho rõ

Nhiều người tin rằng thêm sức thì phải chọn một tên thánh mới. Cần phân biệt hai chuyện.

Luật chung nói gì: Bộ Giáo luật không có điều nào buộc lấy tên thánh mới khi thêm sức. Cả chương về Thêm sức, từ điều 879 đến 896, không nhắc tới việc đặt tên. Điều duy nhất trong toàn bộ khu vực này nói về tên là điều 855, và nó nằm ở chương Rửa tội, chỉ dặn cha mẹ, người đỡ đầu và cha sở lo liệu đừng đặt một tên xa lạ với cảm thức Kitô giáo.

Thực hành thì sao: việc chọn thêm một tên thánh khi thêm sức có ở một số nơi, gắn với truyền thống địa phương chứ không với luật phổ quát.

Cách xử lý gọn nhất: hỏi giáo xứ của bạn. Nếu nơi ấy có thói quen ấy thì làm theo; nếu không thì bạn không thiếu sót gì cả. Chỗ này bài không đưa ra quy tắc chung, vì nguồn luật không có quy tắc chung để dẫn.

Nếu bạn đang chuẩn bị cưới

Ba việc nên rà cùng lúc, vì chúng dính nhau:

Bản thân đã thêm sức chưa — nếu chưa, xem thêm sức bao nhiêu tuổi, cần học gì và nói với cha xứ sớm.

Chứng thư thêm sức đã xin chưa — giấy này lấy từ sổ khác với sổ rửa tội, nên mất thời gian hơn nếu bạn thêm sức ở nơi khác nơi rửa tội. Xem hồ sơ hôn phối gồm những gì.

Người mình định mời đỡ đầu đã thêm sức chưa — điều 874 đòi điều kiện ấy, và đây là chỗ hay lộ ra vào phút chót.

Còn muốn hiểu bí tích này rốt cuộc là gì thì xem bí tích Thêm sức là gì.