Kế hoạch hoá gia đình theo Công giáo là thế nào?

Đây là chủ đề mà nhiều đôi chỉ nghe loáng thoáng rồi kết luận sai — thường theo hướng "đạo cấm hết". Điểm khởi đầu của giáo huấn thực ra không phải một lệnh cấm.

Điều 2368 nói gì

Một khía cạnh riêng của trách nhiệm này liên quan tới việc điều hoà sinh sản. Vì những lý do chính đáng, đôi vợ chồng có thể muốn giãn cách việc sinh con. Họ có bổn phận bảo đảm rằng ước muốn ấy không do ích kỷ thúc đẩy, nhưng phù hợp với sự quảng đại của tinh thần làm cha mẹ có trách nhiệm. Hơn nữa, họ phải làm cho cách cư xử của mình hợp với những tiêu chuẩn luân lý khách quan…

Ba điều rút ra:

1. Việc giãn cách sinh con là điều được dự liệu, không phải điều phải giấu.
2. Động cơ có vai trò — Sách Giáo lý nói tới lý do chính đáng, và loại trừ sự ích kỷ.
3. Nhưng ý ngay lành chưa đủ: đoạn văn nói rõ rằng luân lý của hành vi không chỉ tuỳ ở ý hướng chân thành và việc cân nhắc động cơ, mà còn phải theo tiêu chuẩn khách quan.

Điểm 3 chính là chỗ dẫn sang phần sau.

Vì sao lại phân biệt cách làm

Số 2369 đưa ra khoá đọc: khi giữ gìn cả hai khía cạnh chính yếu — kết hợp và truyền sinh — hành vi vợ chồng mới bảo toàn trọn vẹn ý nghĩa của tình yêu đích thực.

Từ đó, số 2370 phân biệt:

Tiết dục định kỳ, tức các phương pháp điều hoà sinh sản dựa trên việc tự quan sát và sử dụng những thời kỳ không thụ thai, thì phù hợp với các tiêu chuẩn luân lý khách quan. Các phương pháp ấy tôn trọng thân xác đôi vợ chồng, khích lệ sự dịu dàng giữa họ và giúp giáo dục một sự tự do đích thực.

Trái lại, "mọi hành vi nhằm — dù trước, trong khi, hay trong diễn tiến tự nhiên sau hành vi vợ chồng — làm cho việc truyền sinh trở nên bất khả, dù như mục đích hay như phương tiện" thì tự bản chất là xấu.

Và Sách Giáo lý giải thích lý do bằng hình ảnh ngôn ngữ: ngừa thai phủ lên ngôn ngữ bẩm sinh vốn diễn tả sự trao hiến trọn vẹn của vợ chồng một ngôn ngữ mâu thuẫn — tức là không trao hiến chính mình trọn vẹn.

Bài này không hướng dẫn phương pháp

Nói rõ để bạn khỏi mất thời gian: chúng tôi không hướng dẫn cách thực hành, không nêu chỉ số, không nói tên phương pháp cụ thể nào là tốt hơn.

Lý do: đây là việc cần người có chuyên môn theo dõi trực tiếp, và mỗi người mỗi khác. Một trang web đọc lúc nửa đêm không thay được điều đó — và chúng tôi không phải nguồn y tế.

Chỗ học được: nhiều giáo phận và giáo xứ có khoá hướng dẫn, thường gắn với chương trình chuẩn bị hôn nhân hoặc mục vụ gia đình. Hỏi cha xứ hoặc ban mục vụ gia đình là ra.

Nếu hoàn cảnh của bạn khó

Sách Giáo lý dùng chữ "những lý do chính đáng" — sức khoẻ, kinh tế, hoàn cảnh gia đình đều nằm trong khung ấy. Việc cân nhắc là của hai vợ chồng trước lương tâm mình, chứ không phải một bảng điểm ai đó chấm hộ.

Và bạn không phải cân nhắc một mình: điều 1063 đặt lên các mục tử bổn phận chuẩn bị đôi bạn bước vào hôn nhân và giúp đỡ những người đã kết hôn. Nghĩa là hỏi cha xứ về chuyện này là việc bình thường, không phải chuyện phải ngại.

Chỗ nối với những phần khác

Chủ đề này gắn với mục đích của hôn nhân Công giáo và hai đặc tính của hôn nhân — đọc hai bài ấy trước thì phần trên dễ hiểu hơn nhiều, vì lập luận về truyền sinh bắt nguồn từ đó.

Nếu bạn đang chuẩn bị cưới, xem học giáo lý hôn nhân là gì — phần này thường nằm trong chương trình.