Cha xứ có quyền từ chối làm lễ cưới cho mình không?

Đây là nỗi lo có thật của khá nhiều đôi: lâu nay ít đi lễ, không đóng góp cho giáo xứ, đi làm xa nhiều năm không sinh hoạt gì — rồi ngại rằng khi tới xin làm lễ cưới sẽ bị từ chối. Luật riêng của Giáo hội tại Việt Nam trả lời câu này rất thẳng.

Ba câu trong luật đáng đọc nguyên văn

Cha sở không có quyền cấm kết hôn, cũng không được phép đặt thêm quy định có giá trị như những luật cấm hay hạn chế việc kết hôn.

Việc không chu toàn các nghĩa vụ trong giáo xứ không được coi như những lý do để từ chối việc ban các bí tích cho những người xin lãnh nhận cách thích đáng.

Khi một trong đôi bạn xin được kết hôn trong giáo xứ mà người ấy có cư sở hay thường trú, cha sở buộc phải chứng hôn cho họ, không được từ chối, vì chứng hôn là một trong những nhiệm vụ được uỷ thác đặc biệt cho cha sở.

Ba câu ấy đi cùng nhau thành một câu trả lời gọn: chứng hôn là nhiệm vụ của cha sở đối với người thuộc về giáo xứ mình, chứ không phải một ân huệ ngài ban theo mức độ hài lòng.

"Vắng mặt lâu quá thì còn thuộc giáo xứ không"

Đây là chỗ nhiều người tự loại mình ra. Văn bản có một điều dành riêng cho nó:

Cư sở hay bán cư sở của giáo dân không tuỳ thuộc vào sự đăng ký nhập vào một giáo xứ, nhưng tuỳ thuộc "ý định" hoặc "thời gian" cư ngụ của họ. Việc không đăng ký vào giáo xứ hoặc việc vắng mặt quá lâu khỏi giáo xứ không phải là lý do để cha sở phủ nhận việc thủ đắc cư sở hoặc từ chối nghĩa vụ chứng hôn.

Nghĩa là chuyện "chưa nhập xứ", "tên không có trong sổ giáo xứ", "mấy năm nay đi làm xa" không phải căn cứ để nói bạn không thuộc về nơi ấy.

Cùng tinh thần đó, việc cấp sổ Gia đình Công giáo cũng được văn bản ghi là không tuỳ thuộc vào việc đã nhập xứ hay đang tạm trú, hoặc có hay không đóng góp cho giáo xứ.

Vậy có gì thật sự cản việc cưới không

Có, nhưng đó là chuyện khác hẳn với "bị từ chối". Những thứ thật sự cản là các ngăn trở và điều kiện thành sự mà luật quy định — chẳng hạn đang bị ràng buộc bởi một dây hôn phối trước, hoặc chưa đủ điều kiện theo luật. Đó là việc phải xử lý bằng thủ tục, có khi bằng miễn chuẩn, chứ không phải bằng cách nản lòng bỏ cuộc. Xem ngăn trở hôn phối gồm những gì.

Ngoài ra còn những yêu cầu thuộc về thủ tục chứ không phải điều kiện: học giáo lý hôn nhân, làm hồ sơ, điều tra, rao. Những việc ấy cần thời gian, nên chậm là do lịch chứ không phải do bị từ chối.

Nếu bạn đang ngại đi gặp cha xứ

• Cứ đi, và đi sớm. Trình bày thật hoàn cảnh: đã lâu không sinh hoạt, đang ở xa, giấy tờ chưa đủ. Đó chính là những việc ngài có thẩm quyền gỡ.
• Đừng tự phán mình không đủ tư cách. Luật đã nói việc không chu toàn nghĩa vụ trong giáo xứ không phải lý do từ chối bí tích.
• Nếu cưới ở giáo xứ không phải nơi mình thuộc về, thì đó là tình huống khác, có đường riêng của nó — xem cưới ở giáo xứ khác.
• Mang theo bộ câu hỏi cho buổi gặp cha xứ để hỏi một lần cho đủ.