Quay chụp
Chụp phóng sự cưới là gì, khác chụp truyền thống chỗ nào?
Nội dung bài
Phóng sự cưới ghi lại diễn biến thật của ngày cưới theo trình tự thời gian, người quay đứng ngoài quan sát chứ không sắp đặt. Chụp truyền thống thì ngược lại: bố cục được sắp trước, người trong ảnh nhìn vào ống kính theo hiệu lệnh. Hai lối khác nhau ở cách làm việc, ở thứ giữ lại được, và ở chỗ hỏng thì hỏng kiểu gì. Riêng phần lễ trong nhà thờ thì gần như buộc phải làm theo lối phóng sự, vì nghi thức không dừng lại để chờ ai và không diễn lại lần hai.
Từ phóng sự cưới giờ xuất hiện trong gần như mọi báo giá, nhưng hỏi cụ thể nó là gì thì mỗi nơi mô tả một kiểu. Bài này nói rõ, và so với lối chụp truyền thống trên đúng những điểm tạo ra khác biệt thật.
Phóng sự cưới ghi lại ngày cưới đúng như nó diễn ra, theo trình tự thời gian, không dàn dựng, không hô tạo dáng. Chụp truyền thống thì ngược lại: bố cục sắp trước, mọi người vào khung theo hiệu lệnh.
Riêng phần lễ trong nhà thờ thì gần như buộc phải làm theo lối phóng sự — nghi thức không dừng để chờ ai.
Định nghĩa cho gọn
Lối phóng sự mượn cách làm của phóng viên ảnh: có mặt, quan sát, và bấm máy khi chuyện xảy ra — chứ không sắp đặt để chuyện xảy ra. Tiếng Anh gọi là documentary wedding photography, hoặc thẳng thắn hơn là wedding photojournalism.
Nói vậy không có nghĩa là người chụp thụ động. Việc của họ nặng hơn: phải đoán trước điều gì sắp diễn ra để có mặt đúng chỗ trước khi nó diễn ra. Bấm máy chỉ là động tác cuối.
Năm điểm khác nhau
| Phóng sự | Truyền thống | |
|---|---|---|
| Cách làm việc | Quan sát, không can thiệp | Sắp bố cục, mời vào khung |
| Người trong ảnh | Đang làm việc của mình | Nhìn ống kính, theo hiệu lệnh |
| Khi hỏng | Mất luôn, không có lần hai | Chụp lại ngay |
| Thứ giữ được | Diễn biến, phản ứng, không khí | Khung hình gọn, ai cũng đẹp và đủ mặt |
| Đòi hỏi ở ekip | Thuộc trình tự, phản xạ nhanh | Biết sắp người, chỉnh dáng |
Dòng đáng chú ý nhất là dòng thứ ba. Đây không phải chuyện thẩm mỹ mà là chuyện rủi ro: lối truyền thống có nút làm lại, lối phóng sự thì không. Chọn phóng sự nghĩa là đặt cược vào việc ekip có mặt đúng chỗ ngay lần đầu.
Vì sao lễ trong nhà thờ gần như buộc phải làm theo lối phóng sự
Ở phần tiệc hay phần đón dâu, người chụp còn xin được: mời hai bên đứng gần lại, nhìn về đây một cái. Trong nhà thờ thì không.
Và đây không phải chuyện lệ làng, mà là điều luật. Điều 1119 buộc: ngoài trường hợp khẩn thiết, việc cử hành hôn phối phải giữ đúng các nghi thức đã được quy định trong các sách phụng vụ được Hội Thánh phê chuẩn. Điều 846 §1 nói thẳng hơn nữa — không ai được tự ý thêm, bớt hay thay đổi điều gì trong các sách ấy.
Nghĩa là trình tự buổi lễ không phải thứ ekip, gia đình hay chính đôi tân hôn sắp đặt lại được cho tiện quay. Nghi thức có trình tự cố định, do chủ tế điều khiển, và không diễn lại. Không ai xin cha dừng để lấy góc khác. Không ai mời đôi tân hôn quay mặt về phía máy trong lúc trao lời thề. Lời thề hứa kéo dài vài chục giây, xảy ra một lần, và đó là đoạn quan trọng nhất của cả ngày.
Nên trong nhà thờ, thứ quyết định không phải máy tốt tới đâu mà là người cầm máy có biết đoạn sắp tới là đoạn gì hay không. Chi tiết vì sao khâu này khó hơn quay tiệc, xem vì sao quay nhà thờ khó hơn.
Có nhà thờ chỉ cho một máy đứng cố định, không cho đi lại trong cung thánh. Cấu hình nhiều máy cơ động khi ấy trở nên vô nghĩa. Hỏi trước theo quy định quay chụp trong nhà thờ rồi hãy chốt.
Kiểu nào hợp với ai
Câu hỏi đúng không phải kiểu nào hay hơn, mà bạn muốn mở ra xem lại thứ gì sau mười năm.
Chọn phóng sự nếu: bạn muốn nhớ lại buổi ấy diễn ra thế nào, muốn giữ phản ứng của cha mẹ, tiếng ồn, cái nhìn giữa hai người lúc không ai để ý. Bạn không thích tạo dáng và biết mình sẽ cứng đờ trước ống kính.
Chọn truyền thống nếu: điều quan trọng nhất với gia đình là có đủ mặt người thân trong những khung hình chỉn chu, đẹp, dễ in ra treo. Đây là nhu cầu thật và hoàn toàn chính đáng — nhiều gia đình đánh giá bộ ảnh cưới đúng theo tiêu chí ấy.
Thực tế thì hầu hết làm cả hai: để ekip ghi tự nhiên gần như suốt ngày, rồi dành riêng một khoảng ngắn sau lễ để chụp ảnh nhóm với hai họ.
Viết trước danh sách các nhóm cần chụp và giao cho ekip: nhà trai, nhà gái, ông bà, nhóm bạn, người đỡ đầu. Không có danh sách thì đến lúc ấy sẽ mất mười lăm phút gọi người, và thường vẫn sót một nhóm — phát hiện ra khi đã tan hết.
Chọn xong kiểu rồi thì so báo giá thế nào
Đây là chỗ nhiều đôi nhầm: chọn được kiểu quay không có nghĩa là so được hai báo giá. Hai ekip cùng nhận làm phóng sự vẫn có thể chênh nhau rất xa, vì phần chênh nằm ở số máy chạy cùng lúc, số người, số giờ có mặt, giờ hậu kỳ và phương án dự phòng.
Năm thành phần ấy bóc kỹ ở bài quay phim lễ cưới khác nhau ở đâu — đọc trước khi nhận báo giá thì bạn hỏi được đúng câu.
Hai việc nên làm tiếp:
- Xem hậu kỳ mất bao lâu để biết bao giờ nhận được sản phẩm, tránh kỳ vọng lệch.
- Nếu còn ít thời gian, xem đặt ekip muộn thì còn chọn được không.
Bộ Giáo luật 1983, điều 1119 — ngoài trường hợp khẩn thiết, trong việc cử hành hôn phối phải giữ các nghi thức đã được quy định trong các sách phụng vụ được Hội Thánh phê chuẩn, hoặc đã thành tập tục hợp pháp · Bộ Giáo luật 1983, điều 846 §1 — khi cử hành các bí tích phải trung thành giữ các sách phụng vụ đã được thẩm quyền phê chuẩn; do đó không ai được tự ý thêm, bớt hay thay đổi điều gì trong các sách ấy · Bộ Giáo luật 1983, điều 1108 §1 — chỉ thành sự những hôn phối được kết ước trước mặt Đấng Bản quyền địa phương, cha sở, hoặc một linh mục hay phó tế được một trong hai vị ấy uỷ nhiệm để chứng hôn, và trước mặt hai người làm chứng